Những ngày đông lạnh buốt thấu xương, bát chè nóng thoảng mùi gừng khiến thực khách ấm lòng hơn hẳn.
“Chè đặc nóng chắc chắn là món quà đặc biệt chỉ riêng Hà Nội mới có, bởi khí hậu thời tiết đặc trưng nơi đây. Bạn nghĩ gì nếu giữa ngày đông gió rét được ủ ấm bàn tay bằng bát chè sắn hay bánh trôi tàu, lục tàu xá nóng sực”, họa sĩ Đặng Hồng Quân nói.
Ông Quân chính là tác giả 2 cuốn sách ẩm thực đang gây sốt là Lê la quà vặtĂn quà xuyên Việt. Trong cuốn Lê la quà vặt, họa sĩ này cũng dành hẳn 2 trang để nói về bánh trôi tàu ở Hà Nội. Trên đó, ông Quân vẽ cả hình cố NSƯT Phạm Bằng - người đã rất nổi danh với vai Đế Thích trong vở diễn Hồn Trương Ba da hàng thịt, nhưng còn nổi danh hơn với quán bánh trôi tàu 30 Hàng Giấy.
Mới mở bán lại hồi tháng 12 năm ngoái sau thời gian nghỉ quá dài, quán bánh trôi tàu này hiện là một trong những hàng chè nóng nổi tiếng nhất Hà Nội. Quán có bánh trôi tàu, lục tàu xá, chí mà phù. Nhà hàng cũng khó tính với chất lượng bánh. Đã có lần quán đổ bỏ toàn bộ lô bột làm bánh trôi vì không đạt yêu cầu rồi thông báo với khách là lượng bánh hôm đó sẽ ít đi. Ngon và đông, quán còn có một đặc điểm nữa của nhiều hàng ăn trên phố cổ là khan hiếm chỗ để xe. Vì thế, khách phải gửi xe ở đối diện với giá 5.000 đồng/xe máy rồi đi sang quán này. Quán phục vụ từ 13 giờ 30 - 22 giờ. Giá mỗi bát chè, bánh là 20.000 đồng.
Bánh trôi tàu còn được bán ở một số hàng ngon nức tiếng khác như chè Bốn mùa số 4 Hàng Cân (từ 9 - 22 giờ), chè Hương Hải số 93 Hàng Bạc (7 giờ 30 - 23 giờ); xôi chè bà Thìn 93 Hàng Bồ (7 giờ 30 - 23 giờ), chè Mười Sáu số 16 Ngô Thì Nhậm (6 giờ 30 - 18 giờ 30), chè bà Thơm 146 Quán Thánh (14 giờ 30 - 22 giờ 30). Những hàng quán này đều có chỗ để xe nhưng không quá rộng rãi. Giá tùy theo bát lớn hay bé, từ 10.000 - 20.000 đồng/bát.
Cũng theo ông Quân, trong các món chè nóng, ông thích nhất xôi chè hoa cau. “Tôi mê nhất bởi hương vị tinh tế cũng như màu sắc vô cùng đẹp của loại chè này. Sắc vàng óng ả của hạt xôi dẻo với lớp vỏ đậu đồ kỹ giã nhuyễn, tất cả quyện với phần nước làm từ bột năng quấy với đường mật...”, ông Quân nói. Theo họa sĩ này, đỉnh của đỉnh là nên thưởng thức món xôi chè hoa cau tại 2 nơi là chè Mười Sáu - số 16 Ngô Thì Nhậm và Xôi chè bà Thìn ở số 1 Bát Đàn.
Tuy nhiên, món chè bất ngờ nhất về độ ngọt bùi phải kể đến là chè đỗ đen nóng. Đây là món chè rất lạ vì 2 vẻ khác nhau hoàn toàn khi ăn chè nóng đặc và ăn lạnh với đá. Nếu như chè lạnh mát dịu với hương dầu chuối và hạt đỗ ăn đến đâu mát đến đó, thì chè đặc lại chỉ có mùi đỗ đặc trưng nổi lên. Những hạt đỗ của chè đặc cho cảm giác bùi và quánh hơn hẳn. Ăn hạt đỗ trong bát chè đặc vì thế thấy thú vị vô cùng. Lại vẫn là chè Mười Sáu và chè bà Thìn giữ chức quán quân trong làng chè đỗ đen đặc. Đặc biệt, khi ăn thêm xôi vò, chè đỗ đen đặc cũng có vị rất thơm bùi đậm đà, khá hợp, tuy không có nét thanh nhẹ nhàng như chè hoa cau. Tuy nhiên, nếu khách thích ăn ngọt đậm hơn thì nên chọn chè bà Thìn. Chè bà Thìn còn có chè bà cốt ăn thơm sực mùi gừng, rất hợp mùa đông.
Một món chè nữa luôn đợi đến mùa đông để nổi bần bật là chè sắn nóng. Thủ phủ của chè sắn nằm trên phố Lý Quốc Sư. Thoạt tiên, chè sắn nóng ở đây nổi tiếng nhờ cô Là. Cô bán cháo sườn rất ngon, kèm thêm chè sắn nóng, từ 7 - 18 giờ hàng ngày. Sau đó, nhiều nhà khác trên phố này cũng bán chè sắn nóng theo, cùng khung giờ đó. Ngay cả Ngõ Huyện sát cạnh Lý Quốc Sư cũng bán chè sắn. Vì thế, khách tới khu phố này ăn chè sắn nếu không vào đúng hàng ngon thì về cũng khó thấy thoải mái. Hiện tại, có 2 hàng chè sắn ngon trội hơn trên phố này là cô Là 2A Lý Quốc Sư và một hàng nữa ở 39 Lý Quốc Sư. Giá chè sắn 10.000 -15.000 đồng. Bát chè sắn ngon phải kén được sắn bở, khi nấu phải có độ ngấm của đường vào trong miếng sắn, có vị thơm dịu của gừng. Có người thích cho thêm nước cốt dừa, dừa khô sấy nhưng cách ăn xưa cũ là rắc thêm dừa nạo.

Ngữ Yên